Ανεβαίνοντας Μεγάλη Δευτέρα το λόφο από το φυλάκιο της Κούλας για το παραλίμνιο χωριό των Ψαράδων, εκτός από την υπέροχη θέα προς τις δύο λίμνες, διακρίνουμε στις παρυφές του δρόμου χρώματα κι αρώματα μοναδικά. Άγρια λουλούδια με μεθυστικό άρωμα και υπέροχα χρώματα έτοιμα να υποδεχθούν την άνοιξη και την Ανάσταση. Μαζεύουμε μερικά και παίρνουμε το δρόμο για το μοναδικό ελληνικό χωριό που βρέχεται από τα νερά της μεγάλης Πρέσπας, τους Ψαράδες.Οι κάτοικοι στην Πρέσπα, αιώνες τώρα, πάντα ήταν λίγοι. Ποτέ δεν υπήρχε μεγάλος οικισμός στην περιοχή και δυστυχώς το σήμερα επιβεβαιώνει με τον πιο τραγικό τρόπο τούτη τη συνέχεια. Λίγοι και οι κάτοικοι στους Ψαράδες με πολλές ασχολίες τόσο με τον τουρισμό όσο και με τη λίμνη και την καλλιέργεια της γης. Έχουμε μπει στη μεγάλη εβδομάδα και οι δουλειές αυξάνονται για να είμαστε έτοιμοι για τη μεγάλη γιορτή. Αυξάνονται όμως και οι ακολουθίες. Βέβαια στα χωριά της υπαίθρου ο λαός συνάζεται στις ακολουθίες συνήθως από την μεγάλη Πέμπτη και μετά. Οι Ψαράδες όμως πρόσφατα έχασαν τον παπά τους και πήγαμε να τους εξυπηρετήσουμε για την Μεγάλη Εβδομάδα. Να κάνουμε και μια ακολουθία του Νυμφίου. Πλησιάζουμε στον πετρόχτιστο Ναό της Παναγίας στο ψηλότερο σημείο του χωριού που σαν ακρόπολη σκεπάζει και προστατεύει το χωριό και τον όρμο. Τα χιόνια δεν έχουν λειώσει πάνω στα αλβανικά βουνά και η δύση του Ήλιου κάνει τα πάντα να χρυσίζουν. Εισερχόμαστε στον επίσημο ναό της Παναγίας, το δάπεδο σου δίνει την αίσθηση του βυθού της θάλασσας και τα κόκκινα νερά του γρανίτη δίνουν την αίσθηση της κίνησης που σα φλόγα διασχίζει τα κύματα. Στο κέντρο το βοτσαλωτό αστέρι υπενθυμίζει την ύπαρξη της λίμνης. Πρώτη φορά είδαμε την Εκκλησία ξέστρωτη από τις πλαστικές μοκέτες με το ''περίφημο'' δικέφαλο επαναλαμβανόμενο αετό. Παρακαλέσαμε να μείνει ξέστρωτη η Εκκλησία και να κολυμπήσουμε στο πέλαγος της μεγάλης εβδομάδος πάνω στα σκούρα νερά του γρανίτη που με τα χέρια κουβάλησαν από το απέναντι βουνό οι πρόγονοι των λιγοστών κατοίκων. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο μαζί με τα προσκυνητάρια τον άμβωνα και το δεσποτικό, θυμίζουν αρκετά νησιώτικες εκκλησίες, φτιαγμένα στις αρχές του εικοστού αιώνα και με μεγάλη έκπληξη αντιλαμβανόμαστε ότι ο ναός είναι γεμάτος από πλαστικά λουλούδια! ( δυστυχώς δεν είναι ο μόνος….) Τι ειρωνεία να είσαι μέσα στη φύση, τα αρώματα να σου τρυπούν τα ρουθούνια, τα χρώματα της φύσης να ζωγραφίζουν κακοτράχαλες πλαγιές και να γεμίζουμε τους ναούς μας με ψεύτικα λουλούδια που όσο καλόγουστα κι αν είναι προσβάλλουν την αισθητική και την ιερότητα του χώρου. Βέβαια τα αγριολούλουδα μαραίνονται γρήγορα και βρωμίζουν ενώ τα ψεύτικα μένουν ανεξίτηλα. Κι όμως και τα αγριολούλουδα είναι σαν και μας τους ταλαίπωρους ανθρώπους τι όμορφα και ζωντανά είναι όσο είναι όσο είναι συνδεδεμένα με τις ρίζες τους και πόσο εύκολα μαραίνονται όταν κόβονται από αυτές. Πόσο ζωντανοί κι εμείς παραμένουμε όσο είμαστε συνδεμένοι με τον Χριστό και με την Εκκλησία και πόσο εύκολα αλλάζουμε και πέφτουμε μακριά από τη χάρη Του; Κάνουμε την ακολουθία του Νυμφίου σε απόλυτο σκοτάδι μια που ο ναός έχει πολύ μικρά παράθυρα και ελάχιστο φυσικό φως φθάνει και παίρνουμε το δρόμο της επιστροφής. Το ίδιο επαναλαμβάνουμε με την ίδια παρέα παιδιών και το απόγευμα της μεγάλης Πέμπτης στην ακολουθία των Αγίων Παθών. Βαριά ακολουθία. Ελάχιστα ψέλνουμε και τα περισσότερα τα διαβάζουμε. Εκείνα που δεν παραλείπουμε είναι οι μακαρισμοί Διά ξύλου ο Αδάμ παραδείσου γέγονεν άποικος δια ξύλου δε Σταυρού ο λήστης παράδεισον ώκησεν…. Μνήσθητι και ημών Σωτήρ εν τη βασιλεία σου. Τι φοβερό ο των όλων Κύριος μόνος πάνω στο σταυρό. Πόσο μόνο τον αφήνουμε κι εμείς στη ζωή μας; Πως θα γινόταν να έχουμε την αίσθηση και το συγκλονισμό που ζούμε τη Μεγάλη εβδομάδα σε όλη τη διάρκεια του έτους;
Συνεχίζουμε τη διάπλευση τη Μεγάλη Παρασκευή το απόγευμα στον επιτάφιο. Παρόλη την κούραση και το ξενύχτι δεν παραλείπουμε να ψάλουμε το ν κανόνα κύμματι θαλάσσης… Ον παίδες ευλογείτε… και τα εγκώμια. Έχει αρκετά χρόνια που ξεκινήσαμε την πορεία αυτή της μεγάλης εβδομάδος στα χωριά της Πρέσπας και οι εντυπώσεις και τα συναισθήματα είναι ανάμεικτα. Εκείνο που δεν μπορούμε να ξεχάσουμε ποτέ, γιατί συνήθως είμαστε στην Πρέσπα για τον επιτάφιο νωρίς το απόγευμα για να προλάβουμε και την έξοδο του επιταφίου στην ενορία μας στη Φλώρινα, εκείνο που μας κάνει βαθιά εντύπωση είναι το '' Οψίας δε γενομένης ήλθεν Ιωσήφ ο από αριμαθαίας……'' κατά το σούρουπο ήλθε Ιωσήφ, ο εφημέριος κάθε χωριού και στην περιφορά κατά το σούρουπο τα πάντα χρυσίζουν, λάμπουν γιατί ο βασιλιάς της δόξης είναι στον τάφο, έδυ γαρ ο Ήλιος. Πέφτει ο ήλιος πίσω από τα αλβανικά βουνά κι αφήνει μια λάμψη στην επιφάνια της λίμνης Σα να βούλιαξε μέσα στη λίμνη όλο το χρυσάφι της γης. Την ίδια στιγμή της περιφοράς του επιταφίου η καρδιά μας ταξιδεύει μαζί με τον Χριστό στον άδη και τα πάντα είναι βουβά σαν τα έρημα γκρεμισμένα σπίτια των Ψαράδων. Το ίδιο σκηνικό και στο επόμενο χωριό που φέτος ήταν οι Καρυές. Επιστροφή στη Φλώρινα, για μια ακόμη φορά διαβάζουμε το όραμα του Προφήτη Ιεζεκιήλ και τοποθετούμε τον επιτάφιο επί της Αγίας Τραπέζης αναμένοντας τον εσπερινό και τη λειτουργία του μεγάλου Σαββάτου και την όλη προετοιμασία για το μεγάλο βράδυ. Νωρίς το βραδάκι Του Μεγάλου Σαββάτου η ίδια παρέα ξεκινά για το φυλάκιο του Λαιμού για μοιραστεί με τους ελάχιστους στρατιώτες το μήνυμα της Αναστάσεως. Παλιότερα λειτουργούσαν και τα άλλα φυλάκια στο Βροντερό και στην Κούλα αλλά λόγω λειψανδρίας έκλεισαν και έμεινε μόνον το φυλάκιο του Λαιμού. Διαγενομένου του Σαββάτου στους Ψαράδες συνάζονται μικροί και μεγάλοι, επισκέπτες και φιλοξενούμενοι απόδημοι και μόνιμοι κάτοικοι για να ακούσουν το χαρμόσυνο μήνυμα ότι Χριστός Ανέστη! Να ακούσουμε, στην απλή γλώσσα, τον κατηχητικό λόγο του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου και να ασπαστούμε τον ασπασμό της Αγάπης του Ευαγγελίου. Τι όμορφα θα ήταν αν οι αρκετοί για τα δεδομένα των χωριών μας κάτοικοι κάθονταν σε όλη την αναστάσιμη ακολουθία. Ήταν τόσο λαμπρή και όμορφη η βραδιά εκεί στους ψαράδες που τους είπα: αν ήξερα ότι θα κάτσετε όλοι ως το τέλος θα λειτουργούσαμε κιόλας. Πραγματικά τι χάνουν οι χριστιανοί μας την πιο λαμπρή βραδιά της χρονιάς; Συνεχίζουμε τον αναστάσιμο χαιρετισμό και στις Καρυές με βεγγαλικά και κροτίδες…… για να καταλήξουμε στη Φλώρινα και στην ενορία μας για τη θεία λειτουργία.
Δε γνωρίζω αν του χρόνου θα μπορέσω να κάνω αυτή την διάπλευση της Μεγάλης εβδομάδας στην Πρέσπα ούτε αν θα υπάρξουν άνθρωποι να με ακολουθήσουν σε αυτή την επίπονη όντως διαδρομή. Αυτό που γνωρίζω και αυτό που έζησα όλα αυτά τα χρόνια κατά τις άγιες ημέρες του Πάσχα είναι ότι έχουμε ανάγκη από την παρουσία του Χριστού στη ζωή μας και στο σημείο αυτό οι λιγοστοί κάτοικοι της Πρέσπας έχουν το προνόμιο, όντας δίπλα στη φύση, να ζουν την ανάσταση και μαζί τους να γευόμαστε στη γη λίγο ουρανό.
Χριστός Ανέστη!
οι φωτογραφίες δια χειρός Γεωργίου Τσάλη
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου